De twintigste penning van Alva

Aan de Spaanse bezetter in de 80-jarige oorlog heb ik eerder al een column geweid. In 1569 kwam de hertog van Alva naast zijn voorstel tot invoering van de tiende penning ook met een voorstel tot invoering van een twintigste penning. De twintigste penning (5%) moest betaald worden door de verkoper van een onroerende zaak. Dat betrof indertijd vaak de verkoop van grote grondposities door de Hollandse adel. Het leidde tot veel gemor in ons land. Alva won maar vanwege acute geldnood konden de gewesten de penning jaarlijks afkopen. Uiteindelijke kwam er in 1598 een heffing van 2,5% waarvan we Alva toch wel enigszins als grondlegger mogen beschouwen.

Anno nu

Deze penning bestaat nog steeds in de vorm van de huidige overdrachtsbelasting. Zij het dat de overdrachtsbelasting tegenwoordig verschuldigd is door de kopende partij en wel tegen een tarief van 6%. Sinds 2011 is daarop een uitzondering gemaakt voor woningen. Daarover is slechts 2% overdrachtsbelasting verschuldigd. De verlaging was bedoeld als tijdelijke maatregel om de woningmarkt uit het slop te halen. Maar inmiddels is de woningmarkt al jaren booming. Het tarief is desondanks blijven steken op 2%. Daarentegen gaat het tarief voor bedrijfspanden per 1 januari 2021 verder omhoog naar 7%!

Weer gemor

Op dit moment ben ik zelf aan het morren tegen de heffing van overdrachtsbelasting over een pand dat is gebouwd rond het jaar 1700. Als we alle overdrachten van dit pand bij elkaar tellen dan heeft de belastingdienst al heel wat twintigste penningen en overdrachtsbelasting geheven over dit pand.

Het pand is thans grotendeels in gebruik als kantoor en om die reden heeft de notaris voorzichtigheidshalve bij de overdracht 6% overdrachtsbelasting laten afrekenen door mijn klant. Veel notarissen zijn zo voorzichtig in de toepassing van het verlaagde tarief omdat zij zelf namelijk aansprakelijk zijn als er te weinig overdrachtsbelasting wordt berekend. Later kan de belastingdienst dan voor het tekort bij de notaris aankloppen.

De ware aard

Maar niet getreurd, want na de overdracht heb ik namens mijn klant alsnog bezwaar gemaakt voor het verschil van 4%. Het is namelijk duidelijk dat dit pand ooit is gebouwd als woning en daar naar zijn aard ook bestemd voor is gebleven. Als een woning op een later moment is verbouwd vanwege een andere vorm van gebruik dan kan het nog steeds zijn aard als woning hebben behouden. Je ziet dat veel bij grote herenhuizen die nu een kantoorfunctie hebben of in de loop der jaren bijvoorbeeld als huis- of tandartsenpraktijk zijn gaan dienen. Als een dergelijke pand nadien met beperkte aanpassingen weer voor bewoning geschikt gemaakt kan worden dan heeft het zijn aard als woning behouden. Als desondanks niet geheel duidelijk is of dat het geval is kan ook nog worden gekeken naar het gemeentelijke bestemmingsplan. Als bewoning van het pand wordt toegestaan door de gemeente, dan kan dat uiteindelijk ook doorslaggevend zijn.

Alva was nooit geliefd maar hij bezorgt mij met zijn twintigste penning nog steeds werk!

Bent u geïnteresseerd en wilt u hier meer over weten?

Bel of mail mij gerust en stel uw vraag.

Bel 0252 417 450 Mail js@kromhoutlisse.nl Meer colums lezen? Klik hier…